Skip to content

3 câu hỏi lớn

January 25, 2012

Oliver Segovia trên HBR đã nói: “Happiness comes from the intersection of what you love, what you’re good at, and what the world needs”. Và quả thật đây là một trong những suy nghĩ rất “inspired” trong những ngày Tết này.

Thật ra ý tưởng này không mới. Jim Collins – tác giả của 2 cuốn sách kinh điển Good to Great và Build to Last cách đây hơn 8 năm từng đề cập đến vấn đề này. Theo bài báo này, bất cứ khi chúng ta làm gì, chúng ta cần hỏi 3 câu hỏi: (1) chúng ta có đam mê? / (2) chúng ta sinh ra là để làm việc đó? / (3) việc đó có tạo ra tiền?

Chuyện này làm tôi nhớ lại cách đây hơn 10 năm khi mà chúng tôi chọn trường Đại học để đi thi. Nếu những ai đã từng phải đắn đo chọn trường đại học và trải qua vài năm đi làm thì sẽ hiểu được thời điểm đó quan trọng và ảnh hưởng đến cả cuộc đời như thế nào.

Ba mẹ chúng ta thường lo chúng ta câu hỏi thứ 3: nghĩa là nên chọn trường nào sau này dễ kiếm việc, lương cao và xã hội đang cần. Thời đó tôi nhớ rằng ngành công nghệ thông tin hoặc ngân hàng chính là lựa chọn số 1. Tuy nhiên câu hỏi này thường bị thất bại nếu chúng ta không có tầm nhìn xa và đủ thông tin về thị trường cũng như tương lai. Điểm cơ bản của tiếp thị hiện đại chính là trả lời câu hỏi này: “bán cái khách hàng cần chứ không phải mình có”.

Chúng ta thường hay trả lời câu hỏi thứ 2, nghĩa là chúng ta giỏi cái gì. Tiếc là câu hỏi này đối với học sinh phổ thông thì khó mà trả lời được. Tôi thi đại học Bách Khoa vì tôi giỏi môn Toán và Lý. Tiếc rằng lúc đó trường học không dạy môn tiếp thị hay quảng cáo. Cái hay hơn nữa trong lý thuyết cạnh tranh chính việc mình giỏi và phải giỏi hơn đối thủ.

Và câu hỏi đầu tiên mới là câu hỏi khó nhất. Chúng ta đi tìm nó, đôi khi là cả một đời người.

Hãy tìm lại xem có những ai may mắn có được cả 3. Có người biết mình thích học bác sĩ nhưng không có khả năng. Có người thích ngành thiết kế thời trang và rất giỏi về nó những ba mẹ can ngăn vì cho rằng nó không làm ra tiền. Có người học công nghệ thông tin nhưng cuối cùng bỏ cuộc vì không có khả năng.

Đó là chuyện xưa. Tôi cũng từng phải đi tìm và trả lời cả 3 câu hỏi này vô cùng vất vả. Và cũng có thể nói rằng công việc tôi đang làm cũng đã, đang và sẽ trả lời tốt 3 câu hỏi nêu trên.

Còn đây là chuyện nay. Ngẫm lại, tôi thấy rằng làm kinh doanh cũng cần thiết vô cùng việc trả lời ba câu hỏi này.

Thấu hiểu khách hàng, thị trường, đối thủ, xu hướng chính là câu hỏi 3.

Tìm ra điểm USP, khác biệt và lợi thế cạnh tranh để có thể phát triển bền vững chính là câu hỏi 2.

Và xây dựng thương hiệu chính là câu hỏi 1. Có thể bạn không đồng tình nhưng đó là cách nhìn rất thú vị.

Hãy xem khi bạn muốn ăn phở, bạn muốn được ăn phở do một người yêu thích món phở, gắn bó cả đời để nấu nó. Bạn đi sửa xe thì phải là tiệm của một người có niềm đam mê với xe cộ. Và khi đi may đồ, bạn chẳng muốn đến tiệm của ngượi thợ vốn làm việc rất hời hợt dù rằng tay nghề anh ấy rất cao. Và việc bạn lựa chọn thương hiệu cũng vậy.

Thương hiệu dựa trên những đam mê, nỗ lực của người sáng lập không hề mới. Tôi đã từng đề cập tại bài Thương hiệu Ashley Ngô và Vị xanh. Còn giáo sư Tôn Thất Nguyễn Thiêm gọi đó là Hồn người và Hồn nghề của thương hiệu.

Và nếu bạn thật sự có được niềm đam mê đó, thì tại sao bạn lại không nói điều đó với khách hàng của bạn mộ cách tự hào nhất. Tôi đam mê chế tạo ra những động cơ tốt nhất đến mức trầy xướt cả tay để mang lại cho bạn những chiếc xe tốt nhất. Tôi đi khắp nơi để tìm ra những loại bánh ngon nhất và làm ra nó vì tôi đam mê làm bánh. Tôi dành cả đời để nghiên cứu về tóc thẳng mượt vậy thì tại sao bạn không mua dầu gội của tôi.

Đam mê giúp khẳng định chất lượng của bạn, tài năng của bạn. Đam mê tạo ra sự an tâm và đồng cảm nơi khách hàng. Đam mê chính là lý do khiến cho khách hàng gắn bó với bạn.

Vậy nhé, không chỉ bán cái khách hàng cần, cái mà bạn làm tốt nhất (và tốt hơn đối thủ) mà đôi khi cũng nên nói cho khách hàng của bạn biết là bạn yêu thích công việc ấy đến dường nào.

2 Comments leave one →
  1. October 8, 2013 5:04 pm

    Kết bài này quá, mình mất 32 năm, sau nhiều vật lộn tư tưởng, giờ mới chốt được sự lựa chọn, tình cờ sự lựa chọn đó cũng là để trả lời cho 3 câu hỏi này. 3 câu hỏi lớn này nên được biết sớm ngày nào tốt ngày đó cho bất kỳ ai. Tks Phương Hồ

Trackbacks

  1. 3 chàng ngốc « phuonghoblog

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / Change )

Connecting to %s

%d bloggers like this: